ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), Mayıs 2025'te Alzheimer hastalığının değerlendirilmesinde kullanılan ilk kan testine izin verdi. Lumipulse G pTau217/β-Amiloid 1-42 Plazma Oranı adlı test, kanda ölçülen iki biyobelirtecin oranından beyindeki amiloid plakları hakkında bilgi üretmeyi amaçlıyor.
Test Kimler İçin?
Test, Alzheimer hastalığına işaret edebilecek belirti veya bulguları olan 55 yaş ve üzerindeki yetişkinlerde, uzmanlaşmış sağlık kuruluşlarında kullanılmak üzere değerlendirildi. Belirti göstermeyen toplumda tarama amacıyla kullanılmıyor ve ailede Alzheimer öyküsü bulunması tek başına test için yeterli kabul edilmiyor.
Ne Kadar Doğru?
499 kişilik örneklemde pozitif sonuçların %91,7'si, PET görüntüleme veya beyin-omurilik sıvısı incelemesinde amiloid plak varlığıyla doğrulandı. Negatif sonuçların %97,3'ünde plak bulunmadı; olguların yaklaşık beşte birinde ise sonuç belirsiz kaldı. Bu veriler yararlı olmakla birlikte, hiçbir oran tüm hastalar için kusursuz tanı anlamına gelmez.
Neden Önemli?
Amiloid PET görüntüleme ve beyin-omurilik sıvısı incelemesi değerli olsa da erişim, maliyet veya girişimsel işlem gereksinimi nedeniyle her hasta için kolay olmayabilir. Kan temelli biyobelirteçler, uygun klinik kullanımda tanı yolculuğunu daha erişilebilir hâle getirme potansiyeli taşıyor.
Genetik Testle Aynı Şey mi?
Hayır. Bu test kanda hastalıkla ilişkili protein biyobelirteçlerini ölçer; DNA dizisini veya kişinin kalıtsal riskini analiz etmez. Genetik değerlendirme farklı bir soruya yanıt verir ve uygun görüldüğünde genetik danışmanlık eşliğinde planlanır.